Başlık biraz uzun oldu ama doğru oldu. Kısa anlatamazdım.
Kadını şehrin yarısından fazlası tanıyor. Ben de tanıdığımda elinde bir kumbara vardı; hasta çocuklar için yardım topluyordu. Nasıl hayran oldum bir bilseniz… Hayatını yardıma adamış sanmıştım.
Sonra öğrendim ki çalışmıyor (vakti zamanında üç otuz paraya çalışmış).
“Eee, nasıl geçiniyorsun?” dedim.
“Kocam çalışıyor,” dedi. Koca maaşlı çalışan biri.
Kadın da giyim kuşam, saç baş iki dirhem bir çekirdek… Hepsi MARKA.
Anlamadığım şu: Bir insan çalışmayıp tüm hayatını yardıma adıyorsa, koca da az maaşlı çalışıyorsa bu geçim işleri nasıl oluyor? İnsanların duygularını sömürerek yardım toplayarak mı?
Bu kişiler insanların empati ve vicdan duygularını hedef alır.
“Şimdi yardım etmezsen geç olacak” diyerek baskı kurarlar.
Düşünmeden, sorgulamadan para göndermenizi isterler.
Duygusal görüntüler kullanırlar.
Hasta, çocuk ya da yaşlı fotoğrafları paylaşırlar.
Bu görüntüler çoğu zaman çalıntı veya alakasız olabilir.
Güven kazanma numaraları çoktur:
Sahte belgeler, IBAN paylaşımları,
“Tanıdık referansı” gibi güven oluşturma çabaları hep ellerinde, dillerindedir.
Sosyal medyada tanıdık yorumları, destek mesajları eksik olmaz.
Sizi küçük miktarlarla başlatırlar.
“Az da olsa destek ol” diyerek çok sayıda kişiden para toplarlar.
Bu sayede fark edilmeden büyük meblağlara ulaşırlar.
Peki, yardım etmeyelim mi? Edelim tabii. Yardım yapmak güzel. Ancak bu alan dolandırıcılara çok açık. O yüzden dikkatli olmak gerçekten önemli.
Hemen duygusal baskıya kapılmayalım.
Belge isteyelim. Ancak belgenin doğruluğunu da araştıralım.
İçinize sinmiyorsa büyük ihtimalle sorun vardır.
Yardım toplama adına etkinlik düzenler, kumbaralar koyarlar.
Kişisel IBAN’a para göndermenizi isterler. Siz de bütün saflığınızla “Günahı onun boynuna” der, yardım yaparsınız. O da toplanan yardımın üçte birini dağıtır, bunu sosyal medyada paylaşır; kalan ikisini kendine ayırır.
Soğuğun kol gezdiği bir kış günü, hasta olan bir bebeğimiz için Şehreküstü Meydanı’nda stand gönüllüsü oldum. Bekliyorum… Gelene geçene durumu anlatıp destek istiyorum. Kumbara üç beş dolmaya başladı; nasıl mutluyum anlatamam. Soğuk vız geliyor.
Akşamüstü hasta çocuğun annesi ve babası geldi. İkisi de son derece MARKA giyimliydi. Sigaranın birini yakıp diğerini söndürdüler. Bir ara üşüdükleri için meydandaki çay ocağına gidip çay da içtiler. Afiyet olsun…
Fakat o dakikalardan sonra bendeki sorgular başladı.
Biz bu bebek için üç kuruş da olsa para topluyoruz. Ana ayrı paketten sigara içiyor, baba ayrı… (Şimdi bana sakın “dertlerinden içiyorlar” demeyin; ikna olmam, kalbinizi kırarım.) O sigaralara verilen para az mı?
O günü aklımda sorularla bitirdim.
Az kalsın unutuyordum… Bir de bazı yardım alanların saçma sapan kuralları var; o da başka bir dolandırıcılık türü.
Kendini din çerçevesinde yaşıyor gösterip, artık ihtiyacı olmadığı hâlde yardım almaya devam edenler var. Aldığı yardımları evinin dekorasyonuna harcayanlar…
Biliyorum, kadın abdestli, namazlı ama bunu yapıyor. Hatta alkol satan hiçbir yerden alışveriş yapmıyor, günah diye! (Saygı duyalım, onun tercihi. Burada sıkıntı yok.) Ancak sürekli içen bir adamın yardımlarını kabul ediyor; ister para versin, ister ürün…
Bu ne perhiz, bu ne lahana turşusu!
Yüzüne yüzüne söyledim. Eveledi, geveledi.
Neyse, ben evelemeden gevelemeden söyleyeyim:
“Kimlere yardım etmeliyiz?” sorusu hem ahlaki hem de insani bir meseledir. DİKKAT!
“Kimler yardım toplamalıdır?” sorusu da
hem ahlaki hem de insani bir meseledir.
Kısaca: GERÇEKTEN İHTİYACI OLANA yardım edelim.
Yardım edelim ama aradaki sözüm ona “yardım meleklerine” de geçim kaynağı olmayalım.
